24.9 C
Dili
Thursday, 25 July 2024
spot_img

 Negosiante Fa’an Ikan Iha Tibar la Kontente ho Ditadura Governu Nian

Díli, 22 Juñu 2024 (RCC) –Inan Maria da Cruz ho Siquito Tilman Soares nafatin tur iha dalan ninin tibar hodi fa’an ikan tanba moris mak obriga, maske governu sobu ona fatin ne’ebé sira uza hodi buka moris.

Iha entrevista ho inan Maria Da Cruz ho idade 64, husi munisípiu Likisá, hela iha tibar hateten, tanba moris mak atu tur de’it iha uma mós la di’ak, tanba ne’e tenke fila liman liu husi fa’an ikan, atu bele sustenta ba uma laran no selu mós oan sira nia eskola.

“Tanba ami nia moris mak ohin loron ami atu tur de’it iha uma mós la di’ak, tanba ne’e ami tenke fa’an netik ikan iha dalan ninin hanesan ne’e atu selu ba oan no bei oan sira nia eskola no mós balu hodi hola netik hahán ba ami han, no hare’e ba mós kultura ita nian ne’ebé todan, se karik ita tur de’it mos buat hotu la mosu ida, ho nune’e ha’u deside a’an hodi  buka moris liu husi fa’an ikan hanesan ne’e,” dehan inan Maria.

Aleinde ne’e, inan Maria da Cruz mós konta katak, nia fila liman desde tempu indonézia to’o agora sei esforsu a’an nafatin fila liman hodi uza ba presiza lor-loron no han hemu nian.

“Ha’u fila liman ne’e desde indonezia nia tempu, hau nia pai mate iha tinan 1981, ha’u ho ha’u nia ama mesak, entaun komesa  fila liman hodi hola ha’u nia inan nia presiza no mós ba ami hotu uza hodi han hemu nian to’o agora ha’u mós iha oan nain sia ona ne’e, ha’u  nia moris nafatin depende de’it ba fila liman,” nia akresenta.

Ho nune’e, inan Maria informa tan, ikan ne’ebé agora nia fa’an sosa tutan fali husi lo’es, kada balde ida ho folin $75.00 dollar no nia fa’an fali hetan funan $15.00  dolar de’it no loron-loron nia sai husi uma tuku 8:00 dader to’o tuku 8:00 kalan mak foin fila ba uma, maibé, dalaruma mós ema la hola liu.

“Ikan ne’ebe ha’u fa’an ne’e, balu sosa tutan fali husi ema iha lo’es, kada balde ida $75.00 no funan ne’ebe ami hetan kada balbe ida $15.00 de’it, maibé, sorti di’ak balde ida hotu no sorti la di’ak la hotu, karik ema sosa la hotu ami sente triste bo’ot tanba osan laiha, no ami tur hein iha estrada ninin hanesan ne’e maka ema la hola nafatin to’o loron rua ka tolu entaun ami fera ba habai halo maran de’it, maibé osan inan mak monu fali no kada loron nia sai husi uma tuku 8:00 dader to’o tuku 8:00 kalan mak foin fila ba uma,” nia informa.

Liu husi biban ne’e, inan Maria da Cruz mós hakarak husu ba parte governu, relasiona ho fatin iha tibar ne’ebe, hetan ona sobu husi governu, tanba ne’e tenke prepara fatin merkadoria lalais ba sira hodi fa’an ikan iha fatin ne’ebé di’ak.

“Ami husu ba governu katak, ami bele muda, maibé, rai ne’ebé governu mai sobu ne’e, la’os ami foin mak mai okupa, maibé, ida ne’e ha’u nia moris fatin ne’ebé ha’u fila liman, ita bo’ot sira dehan dalan protokolu no ami labele fa’an entaun ita bo’ot sira tenke loke merkadoria ida hodi fornese netik mai ami sira ne’ebe fila liman ho ikan,  liu-liu iha fatin tibar. Fulan kotuk governu mai baku rahun de’it ami nia uma, maibé, nunka atu fó buat ida no laiha karta notifikasaun, sira sobu uluk tiha mak foin fó fali surat ne’e,  tanba ne’e ha’u rekomenda ba parte governu atu tau matan mai ami ata oan sira ne’ebe fa’an ikan iha tibar no moris ho ikan de’it ne’e, ita bo’ot sira tenke prepara fatin lalais atu fo netik mahon mai ami hodi buka moris liu husi fa’an ikan,” nia relata.

Iha fatin hanesan, Siquito Tilman Soares ho idade 29 husi Munisípiu Likisá hela iha tibar, kestiona katak, fatin ne’ebé husi parte governu ba sobu ona, maibé, to’o agora seidauk hadia fila fali fatin ba sira hodi fila liman, tanba ne’e ikan ne’ebé sira fa’an ema ladún hola.

“Ami fa’an ikan iha ne’e mak ema ladún hola, ami lori sai fali ona, tanba di’ak ida ita bele tur hanesan ne’e to’o loraik mós ema la hola ida, maibé ha’u sente di’ak hela tanba moris ho fila liman mak hanesan ne’e ona, fatin ne’ebe ami fa’an ikan la seguru mai ami tanba husi parte governu mai sobu tiha ona no atu halo fali fatin fó mai ami, maibé, to’o agora ami seidauk hetan fatin,” hakotu Siquito.

Jornalista : Adelina Fatima

Editor : Luhamutu

Related Articles

- Advertisement -spot_img

Latest Articles

ARKIVU.
RCC.